Compare commits

...

2 Commits

Author SHA1 Message Date
baiobelfer
13f944eacc refactor: simplify Git basics instructions for students
Co-authored-by: aider (openrouter/qwen/qwen3-coder) <aider@aider.chat>
2025-09-02 10:23:36 +02:00
baiobelfer
ca2e894f98 docs: update Git basics instructions and workflow guide 2025-09-02 10:23:33 +02:00

235
z1.txt
View File

@ -1,251 +1,102 @@
z1
z2
Pewnie! Poniżej masz zwięzłe, „dla ucznia” instrukcje do tematu **2.2 Podstawy Gita rejestrowanie zmian w repozytorium**. To jest gotowa ściąga + scenariusz ćwiczenia krok-po-kroku.
Sure! Below are simplified instructions for the topic **2.2 Git Basics Recording Changes in the Repository**.
# 2.2 Rejestrowanie zmian w Git
# 2.2 Recording Changes in Git
## Cel
## Goal
Nauczysz się:
You will learn to:
* sprawdzać stan repozytorium,
* dodawać pliki do „poczekalni” (staging area),
* zatwierdzać (commitować) zmiany,
* ignorować niepotrzebne pliki,
* usuwać/zmieniać nazwy plików w projekcie pod kontrolą Gita,
* przeglądać różnice (diff) tego, co **poza** i **w** poczekalni.
* Check the repository status
* Add files to staging area
* Commit changes
* View differences
---
## Słowniczek (bardzo krótko)
## Glossary
* **Śledzony (tracked)** plik był w ostatnim commicie. Może być: niezmodyfikowany, zmodyfikowany, albo w poczekalni.
* **Nieśledzony (untracked)** plik nowy dla Gita (nie był w ostatnim commicie).
* **Poczekalnia (staging area / index)** lista zmian, które **wejdą do najbliższego commita**.
* **Commit** zapisana migawka projektu z opisem.
* **Tracked** file was in the last commit
* **Untracked** new file for Git
* **Staging area** list of changes that will go into the next commit
* **Commit** saved snapshot of the project
---
## Najważniejsze polecenia (z przykładami)
## Key Commands
### 1) Sprawdź status
### 1) Check status
```bash
git status
```
* Pokazuje gałąź, pliki **nieśledzone**, **zmodyfikowane** i **w poczekalni**.
### 2) Zacznij śledzić plik / dodaj do poczekalni
### 2) Add to staging area
```bash
git add README # pojedynczy plik
git add . # wszystko z bieżącego katalogu (ostrożnie)
git add filename
```
### 3) Zobacz różnice
### 3) View differences
* **Zmiany poza poczekalnią**:
* **Changes not in staging area**:
```bash
git diff
```
* **Zmiany w poczekalni (wejdą do commita)**:
* **Changes in staging area**:
```bash
git diff --staged # to samo co: git diff --cached
git diff --staged
```
### 4) Zatwierdź zmiany (commit)
### 4) Commit changes
```bash
git commit # otworzy edytor do wpisania wiadomości
git commit -m "Krótki, rzeczowy opis zmiany"
```
### 5) Pomiń poczekalnię dla śledzonych plików
> Działa **tylko** dla plików już śledzonych.
```bash
git commit -a -m "Szybki commit bez ręcznego git add"
```
### 6) Cofnij dodanie do poczekalni / porzuć zmiany w pliku
```bash
git reset HEAD <plik> # wyjmij plik z poczekalni (zostają zmiany na dysku)
git checkout -- <plik> # porzuć zmiany w pliku i przywróć wersję z HEAD
```
### 7) Ignoruj pliki `.gitignore`
Utwórz plik `.gitignore` w katalogu projektu:
```gitignore
# przykłady:
*.o
*.a
*~
/TODO
build/
doc/*.txt
doc/**/*.txt
```
Zasady:
* `#` komentarz
* `*` dowolny ciąg znaków, `?` jeden znak, `[abc]` zestaw znaków
* `/` na końcu katalog
* `!wzorzec` zanegowanie (wyjątek od reguły)
### 8) Usuń plik z repo (i z dysku)
```bash
git rm PROJECTS.md
git commit -m "Usuń PROJECTS.md"
```
* Jeśli plik był już w poczekalni po modyfikacji użyj `git rm -f`.
**Zostaw plik na dysku, ale przestań śledzić:**
```bash
git rm --cached duzy.log
```
### 9) Zmień nazwę/przenieś plik
```bash
git mv stara_nazwa nowa_nazwa
# równoważne ręcznie:
# mv stara_nazwa nowa_nazwa && git rm stara_nazwa && git add nowa_nazwa
git commit -m "Description of changes"
```
---
## „Zwięzły status” szybka legenda
## Simple workflow
```bash
git status -s
```
Przykład:
```
M README # M po prawej: zmieniony w katalogu roboczym
M lib/simplegit.rb # M po lewej: zmiana jest w poczekalni
A lib/git.rb # A w poczekalni (nowy plik dodany)
?? LICENSE.txt # plik nieśledzony
```
Dwukolumnowo: **lewa** = poczekalnia, **prawa** = katalog roboczy.
1. **Check status**: `git status`
2. **Add to staging area**: `git add <file>`
3. **Commit**: `git commit -m "Description"`
---
## Rekomendowany workflow (bezpieczny)
## Exercise (10 min)
1. **Sprawdź status**: `git status`
2. **Obejrzyj różnice**: `git diff`
3. **Dodaj do poczekalni** konkretne pliki: `git add <plik>`
4. **Sprawdź co wejdzie**: `git diff --staged`
5. **Commit** z sensownym opisem: `git commit -m "…"`
6. **Powtórz** po kolejnych zmianach.
> Uwaga: jeżeli edytowałeś plik **po** `git add`, dodaj go **ponownie** (`git add <plik>`), inaczej commit nie uwzględni ostatniej poprawki!
---
## Najczęstsze błędy i szybkie naprawy
* „Commit nic nie zawiera” → zapomniałeś `git add`. Dodaj i powtórz.
* „Plik w poczekalni i jednocześnie zmodyfikowany” → dodałeś go, a potem znów zmieniłeś. Użyj:
* `git diff` (co jest **poza** poczekalnią),
* `git diff --staged` (co **wejdzie** do commita),
* i **ponownie** `git add <plik>`.
* „Przez pomyłkę dodałem śmieci” → dodaj do `.gitignore`, a plik wyjmij ze śledzenia: `git rm --cached <plik>`.
---
## Mini-ćwiczenie (1520 min)
1. **Przygotuj repo**
1. **Create a repository**
```bash
git init git-lesson
cd git-lesson
echo "Witaj Git!" > README.md
```
2. **Create and commit a file**
```bash
echo "Hello Git!" > README.md
git add README.md
git commit -m "Inicjalny commit z README"
git commit -m "Add README"
```
2. **Dodaj nowy plik i przećwicz statusy**
3. **Modify the file**
```bash
echo "Zasady" > RULES.md
git status # zobaczysz ?? RULES.md
git add RULES.md
git status -s # powinno pokazać A RULES.md
git commit -m "Dodaj RULES.md"
```
3. **Modyfikacje + poczekalnia**
```bash
echo "Linia A" >> README.md
git diff # zobaczysz różnice poza poczekalnią
echo "Second line" >> README.md
git status
git diff
git add README.md
git diff --staged # zobaczysz różnice, które wejdą do commita
git commit -m "Uzupełnij README o Linię A"
git commit -m "Add second line"
```
4. **Zmiany po dodaniu do poczekalni**
4. **Check history**
```bash
echo "Linia B" >> README.md
git status # README pojawi się jednocześnie w staged i modified
git add README.md # dołóż najnowsze zmiany do poczekalni
git commit -m "Dodaj Linię B do README"
git log --oneline
```
5. **.gitignore**
```bash
echo "*.log" > .gitignore
echo "debug.log" > debug.log
git status # debug.log powinien być ignorowany
git add .gitignore
git commit -m "Dodaj regułę ignorowania *.log"
```
6. **Usuwanie i zmiana nazwy**
```bash
git rm RULES.md
git commit -m "Usuń plik RULES.md"
git mv README.md README
git commit -m "Zmień nazwę README.md -> README"
```
> Na koniec `git log --oneline` sprawdź historię swoich commitów.
---
## Krótka ściąga (do druku)
* **Stan**: `git status` / `git status -s`
* **Różnice**: `git diff` (poza poczekalnią), `git diff --staged` (wejdą do commita)
* **Dodanie**: `git add <plik>` / `git add .`
* **Commit**: `git commit -m "Opis"` / `git commit -a -m "Opis"` (tylko śledzone)
* **Wyjęcie z poczekalni**: `git reset HEAD <plik>`
* **Porzucenie zmian w pliku**: `git checkout -- <plik>`
* **Ignorowanie**: `.gitignore`
* **Usuwanie**: `git rm <plik>` / `git rm --cached <plik>`
* **Zmiana nazwy**: `git mv stara nowa`
Chcesz, żebym przerobił to na jedną stronę A4 (PDF) dla uczniów z miejscem na odhaczenie kroków i mini-quiz na końcu?